Viêm dạ dày + trào ngược (GERD): Cách điều trị hiệu quả

Triệu chứng viêm dạ dày + GERD

Viêm dạ dày:

• Đau thượng vị (vùng giữa bụng trên)
• Đầy hơi, khó tiêu
• Buồn nôn, nôn
• Ợ chua, ợ hơi
• Chán ăn
• Đau tăng khi đói hoặc sau ăn

GERD (trào ngược dạ dày thực quản):

• Ợ nóng (cảm giác nóng từ ngực lên cổ)
• Trào ngược thức ăn lên miệng (vị chua/đắng)
• Đau ngực (giống đau tim)
• Khó nuốt
• Khàn giọng buổi sáng
• Ho mạn không rõ nguyên nhân
• Hôi miệng

Cảnh báo nghiêm trọng: Nôn ra máu, phân đen, sụt cân >5%, khó nuốt nặng — đến viện NGAY.

Nguyên nhân chính

1. Vi khuẩn H.pylori: Nguyên nhân #1 viêm dạ dày. 70% người Việt nhiễm. Test bằng hơi thở (UBT) hoặc nội soi.
2. Stress: Tăng acid dạ dày. Stress mạn → loét.
3. Ăn uống sai: Ăn cay, chua, đồ chiên, cà phê, rượu bia, không đúng giờ.
4. Thuốc: NSAID (Aspirin, Ibuprofen) dùng dài hạn → loét dạ dày.
5. Hút thuốc lá: Tăng acid + giảm khả năng lành tổn thương.
6. Béo phì: Tăng áp lực ổ bụng → trào ngược.
7. Mang thai: Hormone + tử cung lớn → trào ngược tạm thời.

Phương pháp điều trị

1. Thuốc giảm acid:
   • PPI (Omeprazole, Pantoprazole, Esomeprazole): Mạnh nhất. Uống trước ăn 30 phút. 4-8 tuần.
   • H2 blockers (Ranitidine, Famotidine): Nhẹ hơn PPI. OK cho trào ngược nhẹ.
   • Antacid (Maalox, Phosphalugel): Trung hoà acid nhanh. Khi có triệu chứng.
2. Thuốc bảo vệ niêm mạc: Sucralfate (bao phủ vết loét).
3. Diệt H.pylori (nếu dương tính): Triple therapy 14 ngày — PPI + 2 kháng sinh (Clarithromycin + Amoxicillin). Tỷ lệ thành công 80-90%.
4. Thay đổi lối sống:
   • Ăn chậm, nhai kỹ
   • Chia 5-6 bữa nhỏ
   • Tránh ăn 3 giờ trước ngủ
   • Nâng đầu giường 15-20cm khi ngủ
   • Giảm cân nếu béo phì
   • Bỏ thuốc lá, hạn chế rượu
5. Phẫu thuật: Hiếm, cho GERD nặng không đáp ứng thuốc. Nissen fundoplication.

Thực phẩm cần tránh

• Đồ cay (ớt, tiêu, mù tạt)
• Đồ chua (chanh, cam, dấm, cà chua)
• Đồ chiên rán nhiều dầu
• Cà phê, trà đậm
• Rượu, bia
• Nước có gas, nước ngọt
• Sô-cô-la
• Đồ ngọt nhiều
• Hành tỏi sống
• Đồ ăn rất nóng/rất lạnh

NÊN ăn:

• Cháo, súp ấm
• Cơm, mì sợi
• Thịt nạc, cá luộc/hấp
• Rau xanh luộc
• Trái cây không chua: chuối, lê, táo, dưa hấu
• Sữa chua
• Nghệ (chứa curcumin chữa viêm)

Top bệnh viện tiêu hoá tại VN

TPHCM:

• BV Đại học Y Dược (Q5) — Khoa Tiêu hoá xuất sắc
• BV Chợ Rẫy
• BV Nhân Dân Gia Định
• Vinmec Central Park
• FV Hospital — Gastroenterology
• Tâm Anh Sài Gòn

Hà Nội:

• BV Bạch Mai — Khoa Tiêu hoá
• BV E (Cầu Giấy)
• BV Việt Đức (Hoàn Kiếm)
• Vinmec Times City
• Tâm Anh Hà Nội

Đà Nẵng:

• BV Đà Nẵng — Khoa Tiêu hoá
• BV Hoàn Mỹ Đà Nẵng

Chi phí khám + nội soi dạ dày: Công 500k-1.5 triệu. Tư 2-5 triệu. Test H.pylori (UBT): 300-700k.

Phòng ngừa viêm dạ dày + GERD

• Ăn uống điều độ: Đúng giờ, không bỏ bữa, không ăn quá no.
• Quản lý stress: Thiền, yoga, tập thể dục.
• Ngủ đủ: Thiếu ngủ tăng acid dạ dày.
• Test H.pylori nếu có triệu chứng: Diệt sớm tránh biến chứng.
• Hạn chế NSAID: Dùng paracetamol thay nếu có thể.
• Bỏ thuốc lá: Tăng nguy cơ loét + ung thư dạ dày.
• Khám sàng lọc: Người trên 40 + có triệu chứng — nội soi 1 lần. Người có nguy cơ cao (gia đình ung thư dạ dày): 2-3 năm/lần.

Câu hỏi thường gặp