Trĩ: Bệnh thầm kín — Cách điều trị và phòng ngừa

Phân loại trĩ

• Trĩ nội (internal): Bên trong hậu môn. Không đau (không có dây thần kinh). Chảy máu khi đi tiêu là dấu hiệu chính.
• Trĩ ngoại (external): Dưới da quanh hậu môn. Đau, ngứa. Có thể sờ thấy.
• Trĩ hỗn hợp: Cả 2 loại.

4 độ trĩ nội:

• Độ 1: Không sa
• Độ 2: Sa khi rặn, tự thu vào
• Độ 3: Sa khi rặn, phải đẩy vào tay
• Độ 4: Sa thường xuyên, không thể đẩy vào

Triệu chứng

• Chảy máu khi đi tiêu (máu đỏ tươi nhỏ giọt hoặc dính giấy)
• Cảm giác có khối u hậu môn
• Ngứa, kích ứng quanh hậu môn
• Đau (đặc biệt trĩ ngoại bị huyết khối)
• Sa búi trĩ khi đi tiêu
• Khó vệ sinh sau đi tiêu
• Cảm giác chưa hết tiêu

Khám bác sĩ nếu: Chảy máu nhiều, đau dữ dội, sa lớn không thể đẩy vào, sốt + đau (nhiễm trùng).

Nguyên nhân

• Táo bón mạn: Rặn nhiều → tĩnh mạch hậu môn giãn
• Tiêu chảy mạn
• Mang thai: Áp lực tử cung + hormone
• Béo phì
• Ngồi lâu (dân văn phòng): Áp lực vùng chậu
• Đứng lâu (giáo viên, nhân viên bán hàng)
• Nâng vật nặng thường xuyên
• Tuổi (giảm độ đàn hồi tĩnh mạch)
• Di truyền
• Quan hệ tình dục qua hậu môn

Điều trị tại nhà (cho trĩ nhẹ)

1. Tăng chất xơ: 25-35g/ngày. Yến mạch, đậu, rau, trái cây vỏ. Phân mềm = ít rặn.
2. Uống đủ nước: 2-2.5L/ngày.
3. Tập thể dục: 30 phút/ngày. Tránh ngồi lâu.
4. Tắm sitz: Ngâm vùng kín trong nước ấm 10-15 phút × 3 lần/ngày. Giảm đau + viêm.
5. Kem bôi trĩ: Hemorrhostat, Proctolog, Daflon (uống). Có cortisone (chỉ dùng <7 ngày).
6. Witch hazel pads (Tucks): Lau hậu môn — giảm ngứa.
7. Tư thế đi tiêu đúng: Đặt chân lên ghế thấp 15-20cm. Đùi tạo góc 35° với thân — giảm rặn.
8. Không nhịn đi tiêu: Đi ngay khi có cảm giác.
9. Không rặn lâu: Tối đa 3-5 phút trên toilet.

Điều trị y tế

1. Thắt vòng cao su (rubber band ligation): Phổ biến cho trĩ nội độ 2-3. Đặt vòng siết búi trĩ → hoại tử rụng. Không đau.
2. Tiêm xơ: Tiêm dung dịch làm xơ búi trĩ.
3. Đốt laser/HIFU/RFA: Đốt búi trĩ. Ít đau.
4. Phẫu thuật cắt trĩ (Hemorrhoidectomy): Cho trĩ độ 4 hoặc thắt vòng không hiệu quả. Đau hơn nhưng triệt để.
5. Stapler hemorrhoidectomy (PPH): Phương pháp mới. Ít đau hơn cắt thường.

Chi phí:

• Thắt vòng: 1-3 triệu (BV công), 5-10 triệu (BV tư)
• Phẫu thuật: 5-15 triệu (công), 20-50 triệu (tư)

Top BV/phòng khám trĩ tại VN

TPHCM:

• BV Bình Dân (Q3) — Trĩ + Tiết niệu
• BV Đại học Y Dược — Khoa Hậu môn Trực tràng
• BV Chợ Rẫy
• Phòng khám Hồng Đức (Tân Bình) — chuyên trĩ
• Vinmec Central Park
• FV Hospital

Hà Nội:

• BV Việt Đức (Hoàn Kiếm) — Top phẫu thuật trĩ
• BV Bạch Mai — Khoa Tiêu hoá
• BV E — Khoa Hậu môn Trực tràng
• Phòng khám Hồng Hà (Cầu Giấy)
• Vinmec Times City

Đà Nẵng:

• BV Đà Nẵng — Khoa Tiêu hoá
• BV Hoàn Mỹ Đà Nẵng

Phòng ngừa

• Chế độ ăn nhiều chất xơ + nước
• Tập thể dục đều
• Không nhịn đi tiêu
• Không rặn lâu
• Đứng dậy mỗi 30-60 phút nếu ngồi văn phòng
• Quản lý cân nặng
• Tránh nâng vật nặng (hoặc nâng đúng cách)
• Phụ nữ mang thai: chú ý chế độ ăn + bài tập Kegel

Câu hỏi thường gặp